Goede of slechte slaaphouding

Een goede of slechte slaaphouding kan een groot verschil maken voor de kwaliteit van uw slaap. Maar dat is niet het enige waar slaaphouding een invloed op heeft. Een slechte slaaphouding kan immers zorgen voor hoofd-, nek- en rugpijn, rimpels en zelfs allerlei inwendige kwaaltjes. Wat zijn nu juist de effecten en hoe neemt u dan wel een goede slaaphouding aan?

Ga naar:

 

Slapen op de zij

Dit is de populairste slaaphouding: men ligt op de zij met de benen opgetrokken. Dit wordt ook wel de foetushouding genoemd. Dit is een goede slaaphouding, omdat de wervelkolom tijdens de slaap niet wordt samengedrukt, waardoor de rug ontlast wordt en beter kan herstellen. Wel hebben foetusslapers vaker last van hoofd- en nekpijn, omdat de wervelkolom en de nek niet op één rechte lijn liggen.
 

Waarom slapen we best niet op de rechterzijde?

Een recente studie, die gepubliceerd werd in de Journal of Clinical Gastroenterologiy, adviseert om niet of zo weinig mogelijk op de rechterzijde te slapen. De maag- en darmspecialisten lieten in deze studie zien dat onze slaaphouding negatieve of positieve effecten op onze gezondheid kan hebben.

De studie toonde aan dat het gezonder is om op de linkerzij te slapen. En dat is zelfs heel simpel en logisch te verklaren.

De 5 belangrijkste redenen om op de linkerzijde te slapen

  • De belangrijkste reden: het hart. Door linkszijdig te slapen moet ons hart minder hard pompen en kan het gemakkelijker het bloed door het lichaam brengen. Dit komt doordat de aorta naar links gebogen is. Deze slagader vertrekt vanuit het hart en voorziet ons lichaam van bloed.
  • De maag en pancreas bevinden zich links in het lichaam. Slapen we op de rechterzijde, dan moeten deze organen extra werken, namelijk tegen de zwaartekracht in. Door rechts te slapen, wordt er ook meer druk op de maag uitgeoefend, wat de werking van de maag bemoeilijkt.
  • Reflux. Slapen we op onze rechterzijde, dan kan er veel gemakkelijker maagzuur naar de slokdarm terugkeren.
  • De milt bevindt zich ook aan de linkerzijde. Dit orgaan zuivert ons bloed. De afvalstoffen die door de lymfevaten worden vervoerd, zullen zo gemakkelijker de milt bereiken als we op onze linkerzijde slapen.
  • Slapen op de linkerzijde heeft een positief effect op de vochtbalans van het lichaam. Slapen op de linkerzijde stimuleert de lymfevaten. Zij zijn verantwoordelijk voor het transport van talrijke voedingsstoffen, maar ze zorgen ook voor de afvoer van afvalstoffen. Op de linkerzijde slapen, helpt om deze afvalstoffen beter te verwijderen, omdat ze ook naar deze kant van het lichaam worden afgevoerd.

 

Slapen op de rug

Bij deze positie ligt de slaper op zijn rug en zijn de benen gestrekt. Men spreekt ook over lijkhouding. Dit is een goede slaaphouding voor mensen met gewrichtsklachten, omdat het gewicht mooi verdeeld is over heel de matras. Rugslapers hebben wel meer kans om te snurken. In die positie ligt de tong namelijk verder naar achter, waardoor de tong de luchtpijp gedeeltelijk kan blokkeren.

 

Slapen op de buik

Buikslapers worden ook wel zonnekloppers genoemd. Deze houding veroorzaakt een extra druk op de nek en wordt eerder afgeraden. Het kan wel voordelig zijn voor snurkers, omdat deze houding het snurken verhindert. Buikslapers gebruiken beter geen hoofdkussen: zo vermindert alvast de druk op de nekwervels. Indien men toch een hoofdkussen gebruikt, kan men best een beetje aan de zijkant van het kussen liggen, zodat het hoofd schuin ligt.

 

Mogelijke effecten van een slechte slaaphouding
 

Tussenwervelschijven

De tussenwervelschijven, ook wel discussen genoemd, liggen tussen elke twee wervels en beschermen deze tegen krachten die uitgeoefend worden op de wervelkolom, bijvoorbeeld tijdens het tillen van zware voorwerpen. Deze discussen lijken op kussentjes gevuld met vocht. Bij elke belasting verdwijnt er vocht uit het kussentje, waardoor de discussen de wervels minder goed kunnen beschermen. Daarom is het ontlasten van de wervelkolom tijdens de slaap zo belangrijk. Tijdens de slaap worden deze discussen namelijk weer gevuld met vocht.

Bij een goede slaaphouding kunnen deze kussentjes dus volledig herstellen, maar als we op een slechte matras of in een verkeerde houding slapen, kan het zijn dat de rug onvoldoende herstelt. Hierdoor krijgen we op lange termijn zelfs rugklachten door verkeerd te slapen. Buiklig is bijvoorbeeld geen optimale slaaphouding. De rug krijgt dan immers geen ondersteuning en de discussen kunnen niet herstellen. Het slapen op de rug kan eventueel aanbevolen worden mits de onderrug voldoende ondersteuning krijgt, wat vaak niet het geval is bij te harde matrassen.

 

Slaaprimpels

Slaaprimpels bestaan wel degelijk, dit zijn rimpels die zuiver gevormd worden tijdens het slapen. Ze ontstaan door steeds in eenzelfde houding te slapen, zodat telkens dezelfde kant van het gezicht en zelfs de decolleté belast wordt. Er ontstaat dan een druk op het gelaat en de decolleté waardoor de spieren zich constant gaan opspannen. Veel jonge vrouwen vertonen hierdoor zelfs rimpels ter hoogte van de hals en de borst.

Door steeds in dezelfde houding te slapen, worden niet alleen nieuwe slaaprimpels gevormd, ook bestaande rimpels worden extra belast en worden dieper. Ook een slechte vochtbalans onder het donsdekbed en de dekens kunnen ervoor zorgen dat de huid uitdroogt. Dit draagt allemaal bij tot het ontstaan en verder ontwikkelen van oneffenheden, fijne lijntjes en rimpels. Ook de elasticiteit van de huid wordt beïnvloed en kaken kunnen hierdoor ‘uitgerekt’ worden.

Mensen die veel op een specifieke zijde slapen, vertonen aan deze zijde dus meer rimpels en een minder strakke gezichtscontour.

Wat is de oplossing voor slaaprimpels?

De professoren van de universiteit van Ljubljana, die zich bezighoudt met onderzoek naar houdingen en anti-ageing, raden geen specifiek hoofdkussen aan met betrekking tot anti-ageing. Een goede ondersteuning van de nek is nochtans heel belangrijk tijdens de slaap. Ze raden wel aan om op de rug te slapen. Dit is echter niet zo gemakkelijk, omdat de meeste mensen op een zijde slapen. Rugslapen kunnen we leren, maar dit is een proces van maanden.

Hoofdkussens die de druk op de wangen, de zone rond de ogen en de mond verminderen, kunnen wel helpen. De druk op het gelaat wordt zo beter verdeeld, waardoor er minder snel rimpels gevormd worden. Ze worden uiteindelijk wel gevormd, maar dan op langere termijn.

Voor de decolleté bestaan er speciale slaapbeha’s die de borsten mooi ondersteunen. Uit onderzoek blijkt dat deze wel helpen.

 

Wat is nu de beste slaaphouding?

Een verkeerde slaaphouding bestaat niet echt. Slaap- en rugspecialisten raden wel het buikslapen af, hoewel ze geen stevig bewijs hebben dat deze manier van slapen de slaapkwaliteit op zich beïnvloedt.

Een voorbeeld van een goede slaaphouding is op de zij – een soort foetushouding – met de bovenarm op de zij en de onderarm voorwaarts gestrekt. De knieën zijn dan maximaal 90° gebogen en rusten op elkaar. Het bovenste been kan ook iets voorwaarts liggen.

Een kussen onder de bovenste knie kan comfortabel aanvoelen en extra steun bieden. Volgens onderzoekers respecteert deze zijlighouding de natuurlijke curve van de ruggengraat en worden de tussenwervelschijven zo het minst belast. Dat de tussenwervelschijven zo min mogelijk belast worden tijdens de slaap, is uiterst belangrijk. Tijdens het slapen moet de rug namelijk recupereren van de belasting overdag. Niet alleen de spieren rondom de wervelkolom hebben rust nodig, maar ook de tussenwervelschijven dienen ontlast te worden.

De slaaphouding heeft dus een belangrijke invloed, en de meeste specialisten vinden het dan ook belangrijk om aandacht te geven aan het slaapsysteem. Een slecht ondersteunende matras zal de houding ernstig beïnvloeden, waardoor de nachtrust en de slaapkwaliteit verstoord worden. Op lange termijn kunnen dan ook gezondheidsproblemen en chronische rugklachten ontstaan. Tijdens de slaap moet volgens slaap- en rugspecialisten de nadruk gelegd worden op het perfect ondersteunen van het lichaam. En dat moet gebeuren in een houding die de natuurlijke kromming van de wervelkolom en de rug respecteert.

 

Een goed slaapsysteem

Een goed slaapsysteem waarbij het lichaam correct ondersteund wordt, is belangrijk voor een goede nachtrust. Als de matras te hard is, kan dat zorgen voor extra druk op bepaalde lichaamsdelen, zoals het achterhoofd, de schouders, het bekken en de hielen. Hierdoor raken de pezen overbelast en kan het lichaam niet herstellen tijdens de nachtrust. Bij een te zachte matras gaat de wervelzuil doorhangen en daardoor komt er aan de ene zijde compressie op de tussenwervelschijven, aan de andere kant komt er te veel ruimte. Hierdoor kunnen de tussenwervelschijven onvoldoende vocht opnemen en gaan ook de spieren aanspannen om te compenseren. Dit kan zowel pijn als onvoldoende recuperatie veroorzaken.

Bij het slapen is het dus belangrijk dat de rug (ook de onderrug) de natuurlijke kromming aanhoudt: zo worden de wervels maximaal ondersteund tijdens de slaap. Hoe beter de wervelkolom ondersteund wordt, hoe beter het herstel van de rug tijdens de slaap. Het Dorsoo Active+ slaapsysteem zorgt voor een continue opwaartse ondersteuningongeacht de slaaphouding en zelfs bij het veranderen van slaapbeweging (bijvoorbeeld van zijlig naar ruglig). Met Dorsoo kan u dus uw favoriete slaaphouding aanhouden, hoewel zij- of ruglig toch de voorkeur geniet.

 

Gerelateerde artikels

Kris - Dorsoo Adviseur
Kris Kinesitherapeut

Kris vindt een goede nachtrust belangrijk. Want … hij vliegt er overdag graag stevig in! Letterlijk, in zijn MS Flight Simulator. Of figuurlijk tijdens tochtjes met zijn mountainbike. Maar deze kine geeft ook het beste van zichzelf in elk project waarmee hij slapers of zorgprofessionals helpt om hun rug te sparen.