De term lumbago - ook wel lage rugpijn genoemd - is de verzamelnaam voor verschillende lage rugklachten. Men spreekt ook van een “verschot in de rug”. Dit komt vaak voor bij jongere mensen met een fysiek zware job en bij zestigplussers.

Wat zijn de symptomen van een lumbago?

De symptomen van een lumbago variëren van een milde tot hevige pijn in de lage rug tot intense en pijnlijke spiercontracties die zowel de correcte houding als de beweeglijkheid van de patiënt aanzienlijk kunnen verstoren. Deze pijn kan zowel acuut als chronisch zijn. Een acute lumbago gaat soms over in een chronische lumbago.

Wat is de oorzaak van een lumbago?

De oorzaak is vaak een overbelasting van de rug. Maar in vele gevallen is het niet duidelijk waar de pijn precies vandaan komt. Artsen spreken dan over aspecifieke lage rugpijn. Deze kan uitstralen naar één of beide benen. Vaak heeft de patiënt wel een idee waarom hij de klachten gekregen heeft - door een zware inspanning in de dagen voordien bijvoorbeeld.

Hoe een lumbago behandelen?

Bij een plots opkomende of acute lumbago in de onderrug kan u meteen een pijnstiller of een ontstekingsremmer nemen. Bespreek de inname van medicatie steeds met uw arts. Een paar dagen relatieve rust kan geen kwaad. Tracht wel om een minimum aan beweging in te bouwen om de spieren soepel te houden. De rugklachten duren meestal maar enkele dagen tot een week waardoor behandeling niet nodig is. We spreken van een chronische lumbago als de pijn langer dan drie maand aanwezig is. Een specialist zal vaak verder onderzoek doen – zoals een MRI-scan nemen – om de oorzaak te achterhalen. Bij chronische rugklachten wordt rugschool aanbevolen om een correcte houding aan te leren en de rug te leren sparen tijdens bewegingen. Uw kinesitherapeut zal de rugpijn verminderen door het losmaken van de onderste rugspieren en spierversterkende oefeningen aanleren voor de rug en de buik. Er wordt mogelijks gebruik gemaakt van warmte- en elektrotoepassingen. Het is belangrijk om ook preventief te werken. Een ergonomisch slaapsysteem - zoals het Dorsoo ACTIVE+ slaapsysteem - ondersteunt de wervelkolom actief en dat zal de rug helpen bij het herstel van de dagelijkse activiteiten. Een foute ondersteuning zal de rug verder verzwakken met soms pijnlijke gevolgen in de ochtend. Tijden het slapen kunnen de rugspieren het beste ontspannen bij een anatomisch correcte houding. Met een uitgeruste rug vermindert de kans op een lumbago door overbelasting naar de avond toe.

Wat is lumbago?

Geschreven door Jan Manueel therapeut

Lumbago, ook wel lendenpijn, lendenverschot of in de volksmond 'verschot in de rug' genoemd, is een plotselinge, hevige pijn in de onderrug. De pijn ontstaat meestal na een verkeerde beweging, een plotse inspanning of het tillen van iets zwaars. Hoewel de pijn erg intens kan zijn, is lumbago in de meeste gevallen geen blijvende aandoening.

Lumbago ontstaat plots (acuut) met klachten die meestal enkele dagen tot weken duren. Houden ze langer aan of worden ze blijvend, dan spreken we eerder over chronische lagerugpijn.

Symptomen van lumbago

De klachten verschillen in intensiteit, maar lumbago kenmerkt zich meestal door een plotse, scherpe pijn in de onderrug. Door de intense spierspanning neemt het lichaam soms automatisch een scheve of beschermende houding aan – een zogenaamde antalgische houding – om de pijn te vermijden. Die houding kan de rug echter extra belasten en de klachten in stand houden.

Typische symptomen van lumbago zijn:

plots optredende, stekende pijn in de onderrug
beperkte beweeglijkheid (moeilijk rechtstaan of bukken)
pijn bij hoesten, niezen of tillen
gespannen of verkrampte rugspieren
soms uitstraling naar de benen (zonder echte zenuwpijn)
scheve of beschermende houding om pijn te vermijden

Oorzaken van lumbago

Lumbago heeft meestal een mechanische oorzaak. De onderrug wordt overbelast of maakt een verkeerde beweging, waardoor de spieren of gewrichtsbanden overrekken of verkrampen.

Veelvoorkomende oorzaken van lumbago zijn:

plots tillen, draaien of bukken
een verkeerde of langdurige zithouding
te weinig beweging of zwakke rugspieren
stress en spanning
koude of tocht
slijtage van de tussenwervelschijven of artrose van de facetgewrichten

Lumbago-symptomen-oorzaken-behandeling

Lumbago? Gun je onderrug optimale rust

Verminder spierspanning tijdens het slapen
Ondersteun de natuurlijke kromming van je rug
Help je lichaam vlugger te herstellen

Slaap beter, slaap pijnvrij

Behandeling van lumbago

Soms is lumbago een signaal van dieperliggende rugproblemen, maar meestal herstelt het lichaam vanzelf binnen enkele dagen tot weken. De behandeling van lumbago richt zich vooral op pijnverlichting, ontspanning en het herwinnen van beweeglijkheid.

Bij beginnende rugpijn

In de eerste dagen is relatieve rust belangrijk, maar bouw wel een minimum aan beweging in om de spieren soepel te houden. Complete bedrust is af te raden: wetenschappelijk onderzoek toont aan dat blijven bewegen het herstel juist versnelt en voorkomt dat de rugspieren verzwakken. Vermijd sporten, vooroverbuigen, tillen en draaien vanuit de rug.

Warmte helpt de spieren ontspannen: een warmtekussen op de onderrug verbetert de doorbloeding en heeft een pijnstillend effect. Een steunverband kan tijdelijk ondersteuning bieden, maar gebruik dat niet te lang om verzwakking van de rugspieren te voorkomen.

warmtekussen als behandeling bij lumbago

In ernstige gevallen zijn de spiercontracties zo sterk dat ze alleen via kinesitherapie weer kunnen ontspannen. In overleg met een arts kunnen ook pijnstillers of ontstekingsremmers ingezet worden om de eerste dagen door te komen en beweging mogelijk te maken.

Als de pijn aanhoudt

Houden de klachten langer aan, dan kan kinesitherapie een waardevolle oplossing zijn om verdere verzwakking van de rugspieren te voorkomen. Een kinesitherapeut helpt niet alleen bij het verminderen van de pijn, maar leert je ook rugsparende bewegingen aan en begeleidt je bij het opbouwen van kracht in de rug- en buikspieren.

Ook rugschool is in dat geval aan te raden: daar leer je een correcte houding aan en ontdek je hoe je je rug kunt sparen tijdens dagelijkse bewegingen en belastende activiteiten. Bij aanhoudende lagerugpijn is het belangrijk om tijdig professionele begeleiding te zoeken, zodat de klachten niet chronisch worden.

rugschool om correcte houdingen aan te leren

Blijft het herstel uit? Raadpleeg dan een arts voor eventuele verdere onderzoeken.

Preventief: voorkomen van nieuwe pijn

Een goede lichaamshouding is essentieel om nieuwe pijn te vermijden – zowel tijdens het zitten en tillen als tijdens het slapen. 's Nachts kun je je rug dan het best een correcte ondersteuning geven, in elke slaaphouding. Zo kan het lichaam, en de rug in het bijzonder, optimaal herstellen van de activiteiten overdag.

Een goed ondersteunende matras of een dynamisch slaapsysteem dat je lichaam in alle slaaphoudingen correct ondersteunt, zijn daarbij ten zeerste aan te raden. Die nachtelijke ondersteuning vormt een belangrijke aanvulling bij een eventuele therapeutische behandeling overdag: wat je kinesitherapeut tijdens de dag opbouwt, moet 's nachts behouden worden.

Op onze blog vind je een artikel met praktische tips om beter te slapen met lumbago en de rug tijdens de nacht optimaal te ontlasten.

Over Jan, manueel therapeut bij Dorsoo Een actieve carrière als voetballer en 20 jaar praktijkervaring als kinesitherapeut (met specialisaties manuele therapie, psychomotoriek en relaxatietherapie) zorgen ervoor dat Jan reeds meer dan 10 jaar mensen met rugklachten advies geeft om pijnvrij te kunnen slapen op een Dorsoo-bed.