Lage rugpijn na slapen? Hoe lost u dat op?
Hebt u weleens last van rugpijn als u 's ochtends opstaat? Dan bent u zeker niet de enige. In het slaaponderzoek van Dorsoo klaagt 61 % van de Vlamingen over fysieke klachten, met lage rugpijn (45 %) als koploper. Uit talrijke studies blijkt dat maar liefst 80 % van de volwassen bevolking ooit te maken krijgt met dergelijke rugpijn. Lage rugpijn kan een enorme impact hebben op de levenskwaliteit en het uitvoeren van dagelijkse activiteiten. Hoewel de exacte oorzaak voor pijn in de onderrug niet altijd bekend is, weten we heel goed dat een verstoorde nachtrust lage rugpijn na slapen beduidend kan verergeren. Andersom zorgt pijn in de onderrug bij het liggen ervoor dat u moeilijker de slaap kunt vatten en 's nachts vaker wakker wordt. Een optimale ondersteuning van de rug tijdens het slapen door een aangepast bed en matras kan een oplossing bieden om de nachtrust te verbeteren en lage rugpijn na het slapen te verminderen.
Lage rugpijn tijdens slapen
Een goede nachtrust is essentieel voor uw algemeen welzijn. Doorgaans liggen we een derde van ons leven neer om te slapen of te rusten om voldoende te recupereren van de dagdagelijkse activiteiten. Het is belangrijk om onze skeletspieren, tussenwervelschijven en zenuwstelsel op een juiste manier rust te gunnen. Zo kunnen we slapen met rugpijn voorkomen.
Als in uw slaappositie uw lichaam niet optimaal ondersteund wordt, komt uw ruggengraat onder druk te staan. Dat zorgt ervoor dat uw rug en nek niet voldoende kunnen ontspannen, wat resulteert in verhoogde spierspanning, nachtelijke rugpijn, een verstoorde nachtrust en zelfs wakker worden met rugpijn. Een goed bed met de juiste matras zijn dus fundamenteel om de nodige ondersteuning te bieden. Zo vermijdt u pijn in de onderrug tijdens het liggen en is een onverstoord slaappatroon gewaarborgd.
Lage rugpijn na slapen
Er is een duidelijk verband tussen een verkeerde slaaphouding en het verergeren van lage rugpijn. Zo zal de verhoogde druk op uw ruggengraat, die veroorzaakt wordt door op een oncomfortabele manier of in een verkeerde positie te slapen, lage rugpijn na het slapen in de hand werken.
Als u na het slapen pijn in de onderrug ervaart of opstaat met een stijve rug, kan dat een van de eerste tekenen zijn dat uw matras aan vervanging toe is of dat ze niet aangepast is aan de noden van uw lichaam. Zowel een te zachte als een te harde matras zijn niet in staat om uw rugspieren de nodige ondersteuning te bieden tijdens de rustperiode van uw lichaam, waardoor u ook last kunt hebben van rugpijn bij het opstaan.
Hangmateffect (bij een te zachte matras)
Als de matras te zacht is, zal uw lichaam te diep wegzakken in de matras, wat ervoor zorgt dat de wervelkolom geen ondersteuning meer krijgt en uw spieren zich dus niet voldoende kunnen ontspannen.

Touwbrugeffect (bij een te harde matras)
Een te harde matras zorgt ervoor dat uw lichaam helemaal niet kan wegzakken, waardoor de schouders en heupen bovenop de matras blijven liggen en de wervelkolom naar boven gebogen wordt. Ook op die manier krijgen de rugspieren niet de nodige ontspanning.

Niet alleen lage rugpijn bij opstaan kan een indicatie zijn van een verouderde of ongeschikte matras of bedbodem. Denk maar aan dat vervelende gevoel dat u niet voldoende uitgeslapen bent als u 's morgens opstaat, waardoor u heel de dag moeite hebt om taken efficiënt uit te voeren. Dan is het goed mogelijk dat u niet voldoende diepe slaap gehad hebt. Vaak is ook dat het gevolg van een slechte lichaamsondersteuning tijdens de nacht. Ook woelen en meermaals wakker worden kan veelal voorgeschreven worden aan een slechte slaaphouding.
Anderzijds zal een goede slaappositie en een ergonomisch correcte ondersteuning ervoor zorgen dat klachten gerelateerd aan lage rugpijn 's morgens aanzienlijk verminderen.
Lage rugpijn overdag en 's avonds
Een verkeerde of ongemakkelijke werkhouding kan op termijn nek-, schouder- en lage rugpijn veroorzaken. Dat komt tot stand door overbelasting van de spieren en een constante druk op uw tussenwervelschijven. Een goede ergonomische houding aannemen tijdens het uitoefenen van uw dagelijkse activiteiten is dus essentieel om pijn in de onderrug te vermijden.
Anderzijds is het ook van belang om voldoende te bewegen en te ontspannen voor het slapengaan. Gespannen spieren kunnen immers ook zorgen voor een onrustige nachtrust, wat dan weer nefast is voor het herstellen van de spieren en lage rugpijn kan verergeren.

Hoe herkent u een slecht bed of slechte matras?
Een slechte slaaphouding is nefast en moet u dus vermijden. Correct slapen in een slecht bed of op een slechte matras is quasi onmogelijk. Uit ons slaaponderzoek blijkt dat de helft van de Vlamingen een bed zeer belangrijk vindt voor de slaapkwaliteit. 47 % van de Vlamingen investeerde al in degelijk slaapcomfort en 61 % van hen ervaarde dat als een verbetering. Een beter bed kan dus echt soelaas brengen, maar hoe weet u nu of uw bed of matras aan vernieuwing toe is?
Weet ten eerste dat een matras niet levenslang meegaat. Standaard heeft een goede matras een levensduur van ongeveer tien jaar. Het is dan ook essentieel om een matras tijdig te vervangen door een matras die afgestemd is op uw lichamelijke behoeften. Zo zijn er verschillende alarmsignalen die u kunt herkennen op het moment dat uw bed of matras aan vervanging toe zijn:
- wakker worden met rugpijn
- vaak vermoeid opstaan
- overdag rugpijn hebben
- rugpijn tijdens slapen
Word je wakker met lage rugpijn? Geef je rug 's nachts de juiste steun.
- voorkom overmatige druk op je wervelkolom tijdens de nacht
- zorg voor correcte ondersteuning in elke slaaphouding
- sta uitgeruster op met minder rugklachten in de ochtend
De juiste ondersteuning voorkomt lage rugpijn
Een comfortabel bed dat het lichaam maximaal ondersteunt, zorgt voor een betere nachtrust en kan pijn in de onderrug voorkomen of verbeteren. Maar wat is nu precies die 'correcte ondersteuning'? De rug kan het best herstellen in een natuurlijke houding na de voortdurende druk die hij overdag ondergaat.
Belangrijk daarbij is dat het bekken en de lage rug ongeveer loodrecht op elkaar komen te staan bij slapen op de zij. Dat gebeurt automatisch als de heupen en de schouders deels kunnen wegzakken in de matras en tegelijk de onderrug ondersteund wordt. Het is niet de bedoeling dat de onderrug zelf wegzakt. Bij mensen die op de rug slapen, moet de natuurlijke kromming van de rug ondersteund worden.
Zijlig

Ruglig

Ondersteuning van de rug werkt de zwaartekracht tegen en zorgt ervoor dat ook de tussenwervelschijven geen overmatige druk ondervinden. Met andere woorden, het bed en de matras waarop u slaapt, moeten in staat zijn om de rug voldoende ondersteuning te bieden en zich aanpassen aan uw (veranderende) slaaphouding en de vorm van uw rug.
Bij een gewone matras is de vraag of de weerstand in de matras voldoende is om de rug op te vangen en rugpijn bij liggen te vermijden. Zo mag de matras niet even hard zijn ter hoogte van de heupen als ter hoogte van de onderrug, omdat de wervelkolom zo nooit loodrecht op het bekken kan staan.
Welke slaaphouding neemt u het best aan om lage rugpijn tijdens of na het slapen te voorkomen? Lees hier meer over de beste slaaphouding.
Een goede nachtrust doet meer dan u denkt
Wie investeert in een degelijk bed dat de juiste ondersteuning biedt, ervaart heel wat meer voordelen dan alleen een goede nachtrust en slapen zonder rugpijn. Zo hebt u een betere weerstand als u voldoende slaapt en hebt u minder kans op gemoedstoornissen, stress, angst, vergeetachtigheid en depressie.
Verder kan een chronisch onderbroken nachtrust ook aanleiding geven tot een verlaagde productiviteit, verminderde prestaties en verstoorde sociale interacties. Met andere woorden, slaapkwaliteit heeft een rechtstreeks effect op uw fysieke, mentale en emotionele levenskwaliteit. We mogen niet vergeten dat slaap een basisbehoefte is.

Hoe kan een Dorsoo-slaapsysteem de slaapkwaliteit verbeteren?
Bij Dorsoo streven we een optimale nachtrust zonder rugpijn na. Dat gebeurt door een correcte, actieve ondersteuning aan het lichaam te geven in elke slaaphouding. 'Een Dorsoo ACTIVE+ bed biedt uw rug een maximale ondersteuning. Bijkomend biedt een goed hoofdkussen de juiste ondersteuning voor nek en hoofd. Dat maakt het ergonomisch plaatje af', zegt manueel therapeut Jan Esselens.
'Ondersteuning is ontzettend belangrijk', zegt osteopaat Koen De Doncker. 'Een comfortabel bed dat het lichaam maximaal ondersteunt, laat u nu eenmaal beter slapen. De tussenwervelschijven kunnen op die manier beter recupereren en herwinnen hun vochtgehalte.' Met een Dorsoo-bed kunnen de tussenwervelschijven en de omliggende weke delen 's nachts maximaal recupereren.

Bovendien past deze lattenbodem zich voortdurend aan bij elke veranderende slaaphouding. Dat is nodig, want bij Dorsoo baseren we ons op het wetenschappelijke gegeven dat de slaaphouding 10 tot 40 keer verandert per nacht. Daarom geloven we dat een slaapsysteem zich moet aanpassen telkens als u van houding verandert. Uw profiel in zijlig is immers heel anders dan uw profiel in ruglig. Van buikslapen is het algemeen bekend dat het een slechte houding is, die vooral voor fervente buikslapers beter af te leren is.
De gecontourde, antiallergische matras beweegt soepel mee met de dynamische bedbodem. Op die manier geniet de rug elke nacht opnieuw van de juiste ondersteuning. U stapt elke morgen opnieuw uitgerust uit bed, zonder rugpijn.
Kinesitherapeut Stijn De Mot behandelt dagelijks mensen met rug- en nekklachten in een groepspraktijk in Lennik. 'Ik geloof dat een Dorsoo-bed voor veel mensen een opmerkelijke meerwaarde kan zijn in hun zoektocht naar een goede nachtrust.'
Veelgestelde vragen
Waarom word ik wakker met lage rugpijn?
Wakker worden met lage rugpijn wijst er vaak op dat je rug 's nachts onvoldoende ondersteund wordt. Zakt je lichaam te diep weg of kan het net niet genoeg wegzakken, dan komt je wervelkolom onder druk te staan en kunnen je rugspieren onvoldoende ontspannen. Een verkeerde slaaphouding of een versleten matras versterkt dat effect.
Wat doe je tegen rugpijn na het slapen?
Begin bij je slaaphouding en je bed. Slaap op je zij of rug, zorg overdag voor een goede werkhouding en beweeg voldoende. Ontspan voor het slapengaan, want gespannen spieren verstoren je nachtrust. Geeft je matras te weinig steun, dan kan een slaapsysteem dat zich aanpast aan je slaaphouding helpen om je rug beter te ondersteunen tijdens de nacht.
Aan welke alarmsignalen merk je dat je matras aan vervanging toe is?
Een matras gaat gemiddeld zo'n tien jaar mee. Verschillende signalen wijzen erop dat de jouwe aan vervanging toe is: je wordt wakker met rugpijn, je staat vaak vermoeid op, je hebt overdag rugpijn of je voelt rugpijn terwijl je ligt. Herken je een of meer van die signalen, dan is het mogelijk dat je matras niet langer de ondersteuning biedt die je lichaam nodig heeft.
Waarom geeft een te zachte of te harde matras rugpijn?
Bij een te zachte matras zak je te diep weg: je wervelkolom verliest steun en je spieren ontspannen niet, het zogenaamde hangmateffect. Bij een te harde matras kunnen je schouders en heupen niet voldoende wegzakken, waardoor de wervelkolom naar boven gebogen wordt. Dat wordt ook wel het touwbrugeffect genoemd. In beide gevallen mist je rug een correcte ondersteuning.
Hoe helpt een Dorsoo-slaapsysteem tegen lage rugpijn na het slapen?
Je slaaphouding verandert 10 tot 40 keer per nacht en je profiel in zijlig verschilt van dat in ruglig. Het dynamische Dorsoo-slaapsysteem past zijn ondersteuning telkens automatisch aan. De gecontourde matras beweegt soepel mee, zodat je onderrug elke nacht de juiste steun krijgt en je uitgerust opstaat.
Bronnen
- Klyne, D. M., Moseley, G. L., Sterling, M., Barbe, M. F. & Hodges, P. W. Individual variation in pain sensitivity and conditioned pain modulation in acute low back pain: effect of stimulus type, sleep and psychological and lifestyle factors. J. Pain 19, 942.e1-942.e18 (2018).
- Dáttilo, M. et al. Effects of sleep deprivation on acute skeletal muscle recovery after exercise. Med. Sci. Sports Exerc. 52, 507–514 (2020).
- Desouzart, G., Matos, R., Melo, F. & Filgueiras, E. Effects of sleeping position on back pain in physically active seniors: a controlled pilot study. Work 53, 235–240 (2016).
- Jacobson, B. H., Boolani, A., Dunklee, G., Shepardson, A. & Acharya, H. Effect of prescribed sleep surfaces on back pain and sleep quality in patients diagnosed with low back and shoulder pain. Appl. Ergon. 42, 91–97 (2010).
Gerelateerde artikels
- Kiezen voor een op maat gemaakte slaapoplossing of een dynamisch slaapsysteem van Dorsoo?
- Pijn in middenrug na het slapen
- De beste bedbodem bij rugklachten
- Hoe kies ik het beste bed?
- Het effect van slecht slapen op chronische lage rugpijn - een studie
- Hoe ergonomisch slapen?
- Slapen met lumbago: tips en oplossingen