Wat is de beste slaaphouding?

Kris - Dorsoo Adviseur
Kris - Kinesitherapeut vrijdag 26 juli 2019 Leestijd: 6 minuten

Een goede slaaphouding is belangrijk voor een gezonde nachtrust. Een slechte slaaphouding kan immers zorgen voor rugpijn, nekklachten en zelfs hoofdpijn. In dit artikel leest u over de verschillende slaaphoudingen en de effecten daarbij op het lichaam. 

De beste slaaphouding bij lage rugpijn

"Dé beste slaaphouding" bestaat niet. Als de wervelkolom ergonomisch correct ondersteund wordt, is zowel liggen op de zij als de op de rug een goede slaaphouding. Belangrijk om te weten, is dat de kromming van de rug in zijlig en ruglig zeer verschillend is. Aangezien elke persoon tijdens het slapen wel eens op de zij én op de rug ligt, is het een voordeel als het slaapsysteem zich automatisch kan aanpassen.

Wanneer de lage rug in zijn natuurlijke vorm juist wordt gesteund, zullen pijnprikkels afkomstig uit deze wervelkolom (meer bepaald de gewrichtskapsels, spieren en zenuwen) tot een minimum beperkt worden en mogelijk zelfs volledig wegblijven. Mensen die drukpuntgevoelig zijn, hebben soms baat bij wat meer op de rug te liggen omdat het draagvlak voor de spieren en de weefsels hierbij groter is. In zijlig kan het een voordeel zijn om met licht opgetrokken knieën en de benen op elkaar te slapen. Op die manier voorkomt u dat er torsie ontstaat in de lage rug.

Aangezien er tot op heden geen technologie bestaat waarbij een matras alleen zorgt voor een correcte ondersteuning van de wervelkolom in zowel zijlig als ruglig, is het noodzakelijk dat de bodem zich dynamisch kan aanpassen aan de veranderende ligpositie.

Hieronder vindt u alle voor- en nadelen van de verschillende slaaphoudingen.

Op de rug slapen

Bij deze slaappositie ligt de slaper op zijn rug en zijn de benen gestrekt, met de armen naast het lichaam. Men spreekt ook over de soldaathouding. Mensen die hun armen boven hun hoofd leggen, liggen eerder in de babyhouding.

Dorsoo blog beste slaaphouding ruglig

Rugslapen is een goede slaaphouding voor mensen met gewrichtsklachten en spierklachten, omdat het gewicht mooi verdeeld is over de volledige matras. De maximale druk op spieren en omliggende weefsels is kleiner dan bij het zijslapen. Het is wel nodig dat de natuurlijke vorm of kromming (s-vorm) van de rug wordt ondersteund. Zoniet onstaat er met zekerheid lage rugpijn doordat de lage rug spieren onder spanning komen. 

Een rugslaper heeft meer kans op snurken. In deze slaaphouding ligt de tong namelijk verder naar achter, waardoor de tong de luchtpijp gedeeltelijk kan blokkeren. Er bestaan in de handel hulpmiddeltjes om snurken te verminderen. Voor de partner werkt niets zo goed dan oordopjes of in een aparte kamer slapen natuurlijk.

Op de rug slapen is de beste slaaphouding bij schouderklachten. Ook voor een persoon met reflux is dit een ideale slaaphouding. U kan hierbij het bed aan het hoofdeind wat verhogen zonder dat uw houding minder ergonomisch wordt.

Als u meestal op uw rug slaapt, kiest u best voor een lager ergonomisch hoofdkussen.

Op de zij slapen

Slapen op de zij wordt het meest gedaan: ongeveer 75% van de mensen ligt op de zij, vaak met de benen licht opgetrokken. Als de benen meer dan 90° opgetrokken zijn, komt men in de foetushouding te liggen. Slapen in foetushouding is minder gunstig door een te grote bolling van de bovenrug.

Dorsoo blog beste slaaphouding zijlig

De druk op de spieren en weefsels is groter op de zij omdat het gewicht, anders dan bij ruglig, over minder oppervlakte wordt verdeeld. Daarom is het belangrijk om een slaapsysteem of ergonomische matras te hebben die het lichaam overal een gepaste steun geeft. Daardoor ligt men bij het slapen comfortabel, met een deugddoende diepe slaap als aangenaam gevolg.

Een ergonomisch hoofdkussen met een correcte hoogte is belangrijk zodat de nekwervels in het verlengde liggen van de rug en de wervelkolom een rechte lijn vormt. Kies voor een aanpasbaar hoofdkussen dat u thuis zelf kan verlagen of verhogen. 

Waarom is op de linkerzijde slapen een gezonde slaaphouding?

Een studie die gepubliceerd werd in de Journal of Clinical Gastroenterology, adviseert om niet of zo weinig mogelijk op de rechterzijde te slapen. De maag- en darmspecialisten lieten in deze studie zien dat onze slaaphouding negatieve of positieve effecten op onze gezondheid kan hebben. De studie toonde aan dat het gezonder is om op de linkerzij te slapen. En dat is zelfs heel logisch te verklaren.

De 5 belangrijkste redenen om op de linkerzijde te slapen

  • De belangrijkste reden: het hart. Door linkszijdig te slapen moet ons hart minder hard pompen en kan het gemakkelijker het bloed door het lichaam brengen. Dit komt doordat de aorta naar links gebogen is. Deze slagader vertrekt vanuit het hart en voorziet ons lichaam van bloed.
  • De maag en pancreas bevinden zich links in het lichaam. Slapen we op de rechterzijde, dan moeten deze organen extra werken, namelijk tegen de zwaartekracht in. Door rechts te slapen, wordt er ook meer druk op de maag uitgeoefend, wat de werking van de maag bemoeilijkt.
  • De milt bevindt zich ook aan de linkerzijde. Dit orgaan zuivert ons bloed. De afvalstoffen die door de lymfevaten worden vervoerd, zullen zo gemakkelijker de milt bereiken als we op onze linkerzijde slapen.
  • Slapen op de linkerzijde heeft een positief effect op de vochtbalans van het lichaam en stimuleert de lymfevaten. Zij zijn verantwoordelijk voor het transport van talrijke voedingsstoffen, maar ze zorgen ook voor de afvoer van afvalstoffen. Op de linkerzijde slapen, helpt om deze afvalstoffen beter te verwijderen, omdat ze ook naar deze kant van het lichaam worden afgevoerd.
  • Reflux. Slapen we op onze rechterzijde, dan kan er veel gemakkelijker maagzuur naar de slokdarm terugkeren.

Op de buik slapen

Buikslapers worden ook wel zonnekloppers genoemd. Deze houding veroorzaakt een extra druk op de nek en wordt eerder afgeraden. Mensen met nekklachten stoppen beter met op de buik te liggen. Daarnaast is ook de lage rug een gevoelige plaats wanneer deze hol zou komen te liggen. Meer weten over buikslapen? Lees dan zeker onze tips voor buikslapers.

Dorsoo blog beste slaaphouding buiklig

Op de buik liggen is trouwens wel voordelig voor snurkers, omdat deze houding het snurken verhindert. Buikslapers letten best extra op het type hoofdkussen dat ze gebruiken om de nek zoveel mogelijk te ontzien. 

Een goede slaaphouding: de voordelen

Effect op de tussenwervelschijven

De tussenwervelschijven, ook wel discussen genoemd, liggen tussen elke twee wervels en beschermen deze tegen krachten die uitgeoefend worden op de wervelkolom, bijvoorbeeld tijdens het tillen van zware voorwerpen. Deze tussenwervelschijven lijken op kussentjes gevuld met vocht. Bij elke belasting verdwijnt er vocht uit het kussentje, waardoor het de omliggende wervels minder goed kan beschermen. Daarom is het ontlasten van de wervelkolom tijdens de slaap zo belangrijk. Tijdens de slaap nemen de tussenwervelschijven terug vocht en voedingsstoffen op. 

Dorsoo blog beste slaaphouding tussenwervelschijven

Bij een juiste slaaphouding kunnen de tussenwervelschijven volledig herstellen tijdens de nacht. Lange tijd in een verkeerde slaaphouding slapen of in een juiste slaaphouding maar op een slecht ondersteunende matras kan tot chronische rugklachten leiden doordat de rug te weinig hersteltijd heeft gekregen.

Ontspannen rugspieren

Door een verkeerde slaaphouding zullen de spieren in en rond de rug zich opspannen. Dit is een natuurlijke verdediging van het lichaam om de rug te beschermen tegen beschadiging. U kan dit het best vergelijken met een verkeerde houding aan een bureau door een gebrek aan ergonomie.

Het opspannen van de rugspieren maakt dat u wakker wordt, meer gaat woelen, opstaat met een gespannen gevoel in de rug en finaal geen herstellende nachtrust kent. Tracht op de buik slapen of half op de buik en half op de zij slapen te beperken om rugklachten te voorkomen.

Dorsoo blog slechte slaaphoudingen

Ons advies voor een goede slaaphouding

Tracht zo veel mogelijk op de zij (benen op elkaar en licht opgetrokken tot max 90°) en op de rug te slapen. Kies daarnaast voor een actief slaapsysteem of op zijn minst voor een ergonomische matras met een uitgekiende zonering. Vergeet ook niet uw hoofdkussen te kiezen op basis van uw favoriete slaaphouding.

Het Active+ slaapsysteem is een all-in ergonomisch slaapsysteem dat een dynamische bedbodem combineert met een aangepaste matras. Het biedt een continue actieve ondersteuning en past zich automatisch aan bij het veranderen van slaaphouding. Enkel op zoek naar een ergonomische matras? Bekijk zeker eens de Dorsoo Comfort-matras.

Kinesitherapeut Steven De Coninck geeft tips voor een goede slaaphouding:

 

Gerelateerde artikels

Kris - Dorsoo Adviseur
Over Kris, Kinesitherapeut bij Dorsoo

Kris vindt een goede nachtrust belangrijk. Deze kine, afgestudeerd als Master in de Motorische Revalidatie en Kinesitherapie aan de KU Leuven, geeft het beste van zichzelf in elk project waarmee hij slapers of zorgprofessionals helpt om hun rug te sparen. Om daarnaast te ontspannen, houdt hij van tochtjes met zijn mountainbike.